واکاوی تاریخ‌نگاری عاشورا و عوامل رونق آن در قرن چهارم هجری قمری

نویسندگان

1 استادیار گروه تاریخ دانشگاه شیراز

2 دانشجوی دکتری تاریخ اسلام دانشگاه شیراز

چکیده

تاریخ‌نگاری عاشورا، از مهم‌ترین عوامل ماندگاری واقعه کربلا و شهادت مظلومانه و غم‌بار امام حسین7 است. قرن دوم هجری قمری را باید آغاز تاریخ‌نگاری عاشورا به شمار آورد. قرن سوم هجری قمری نیز تاریخ‌نگاری عاشورا همانند دوره پیش ادامه یافت، اما اوج این تاریخ‌نگاری در قرن‌ چهارم روی داد. در این شکوفایی، عوامل متعددی چون پیدایش حکومت‌های شیعی، برگزاری رسمی مراسم عاشورا در ایران و جهان اسلام، ظهور عالمان برجسته شیعه خصوصاً فقیهان، مرکزیت یافتن شهر قم به‌مثابۀ دولت‌شهری شیعی و نگارش اولین گزارش‌های واقعه کربلا به زبان فارسی نقش داشتند. با توجه به مطالب فوق، این پژوهش به شیوه توصیفی _ تحلیلی به عوامل رونق تاریخ‌نگاری عاشورا در قرن چهارم هجری می‌پردازد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Reconsideration of Ashura Historiography and its Spread in the 4th/ 10th Century

نویسندگان [English]

  • Hoseyn Poorahmadi 1
  • Sina Mirshahi 2
چکیده [English]

Ashura historiography is one of the reasons for permanence of Imam al-Husayn's heart-rending martyrdom. The 2nd/8th century is credited with  inception of the Ashura historiography, a movement that continued well into the 4th/10th century when it reached its zenith. Certain other factors influenced this trend, e.g., the emergence of Shiite learning centers in Qum, ulema-centered academia, ans the development of Persian maqtals.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Ashura historiography
  • The Buyids
  • mourning ceremonies
  • Shiite ulema